google.com, pub-1027858727227484, DIRECT, f08c47fec0942fa0

Η άλλη πλευρά του νομίσματος του Brexit

  • 03/02/2020
  • 0
  • 67 Views

Του Steven Blockmans

Μετά από δεκαετίες διεύρυνσης και εμβάθυνσης, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ένα μέλος λιγότερο. Μέχρι στιγμής, η εμπειρία του Brexit έχει ενισχύσει αντί να αποδυναμώσει την συνοχή των πρώην 27 εταίρων της. Αλλά εάν η έξοδος του Ηνωμένου Βασιλείου δεν πρόκειται να σημάνει το τέλος μιας “όλο και πιο στενής ένωσης”, η ΕΕ πρέπει να διδαχθεί τουλάχιστον τρία βασικά διδάγματα.
Ισχύς εν τη ενώσει

Οι κατευθυντήριες γραμμές του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το Brexit έχουν σκοπίμως δώσει στην Ομάδα Εργασίας της Κομισιόν για το Άρθρο 50, ελάχιστη ευελιξία για διαπραγμάτευση για λογαριασμό της Ένωσης. Η ενότητα είναι σε έντονη αντίθεση με τις βαθιές διαιρέσεις στην βρετανική πολιτική σκηνή. Επανειλημμένες προσπάθειες από την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου να στρέψει μεμονωμένα μέλη της ΕΕ εναντίον του άλλου, έχουν αποτύχει. Για μια ΕΕ που ταλανίζεται από την κρίση και που έτσι κι αλλιώς διαιρείται τόσο εύκολα από ξένες δυνάμεις, αυτό ήταν μία ενθαρρυντική εμπειρία. Έχει προκαλέσει μια πρωτοφανή αίσθηση αλληλεγγύης μεταξύ της ΕΕ των 27 στην προσπάθεια να προστατεύσουν τα κεκτημένα δικαιώματα και τις συμφωνίες για την ελεύθερη κυκλοφορία για τη Βόρεια Ιρλανδία και το Γιβραλτάρ. Εάν η οικονομική και ρυθμιστική εξουσία καθορίσει τον πυρήνα της, η ΕΕ είναι ένα πολιτικό εγχείρημα που πηγαίνει πολύ πιο μακριά από την ενιαία αγορά. Η υπόθεση της Ιρλανδίας δείχνει ότι το να είσαι μέλος της ΕΕ, μπορεί να δώσει σε μια χώρα και επιπλέον προστασία και επιρροή για να προωθήσει τα εθνικά της συμφέροντα.
Η αλληλεξάρτηση δεν μπορεί να αμφισβητηθεί

Το Brexit έχει αποκαλύψει πόσο βαθιά έχουν ενσωματωθεί όλες οι ευρωπαϊκές πολιτικές και οικονομίες από την ημέρα που το Ηνωμένο βασίλειο εντάχθηκε στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, πριν από 46 χρόνια. Όλες οι αργές και επίπονες προσαρμογές που απαιτούνταν για να συμμετάσχει στην ΕΕ, δεν μπορούν να ανατραπούν αμέσως. Με κάποιον τρόπο τα αεροπλάνα πρέπει να συνεχίσουν να πετούν και τα αγαθά να συνεχίσουν να μεταφέρονται. Η εύρεση λύσεων “χωρίς τριβές” για τη Βόρεια Ιρλανδία και το Γιβραλτάρ, αποτελούν απλώς ακραία παράδειγμα αυτής της πρόκλησης.

Ο αμετανόητος ευρωσκεπτικιστής θα μπορούσε να συμφωνήσει ότι αυτά τα τρία προηγούμενα χρόνια έχουν εκθέσει την αλήθεια για την ΕΕ, ότι δηλαδή πρόκειται για ένα Hotel California, όπου δεν μπορείς να φύγεις ποτέ. Αλλά δεν είναι. Εάν το Brexit μας δείχνει κάτι είναι ότι η ΕΕ δεν είναι μια αυτοκρατορία που κρατά τους δικούς της ανθρώπους με τη βία. Το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να επιλέξει να φύγει από την Ένωση, αλλά η έξοδος του από οποιαδήποτε αφορά, είτε ευρωπαϊκή είτε παγκόσμια, θα έρθει με κόστος. Η ΕΕ θα πρέπει επίσης να αποδεχθεί ότι η αλληλεξάρτηση είναι δίκοπο μαχαίρι -θα αποδυναμωθεί από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου. Το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν ένα ρεαλιστικό, δυναμικό και φιλελεύθερο μέλος με ζωντανή οικονομία και ισχυρές ικανότητες εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας που έφεραν στην ΕΕ πρεστίζ και αξιοπιστία. Καθώς καμία πλευρά δεν ελέγχει το περιεχόμενο της μελλοντικής τους σχέσης, η ευθύνη για τον περιορισμό της ζημιάς του διαζυγίου, βαραίνει και τους δύο. Η ΕΕ θα πρέπει να είναι επιφυλακτική σε ό,τι αφορά στα μειονεκτήματα μιας υπερβολικά νομικιστικής θέσης, ιδιαίτερα σε τομείς όπου η βρετανική εμπλοκή θα ωφελήσει άμεσα την Ένωση, ιδίως στην ασφάλεια και στην άμυνα.
Οι συζητήσεις για την ΕΕ κερδίζονται ή χάνονται σε εθνικό επίπεδο

Ενώ το θέμα του Brexit αποκαλύπτει πόσο δύσκολο και κοστοβόρο είναι να επιμένουμε στην ψεύτικη έννοια της κυριαρχίας, αυτό δεν θα σταματήσει τους λαϊκιστές όπως τον Viktor Orban, τον Jaroslaw Kaczynski και τον Matteo Salvini, από το να προσποιούνται το αντίθετο.

Για την ώρα, το πολιτικό χάος που έχει προκαλέσει το Brexit στο Ηνωμένο Βασίλειο και η ανασφάλεια που έχει δημιουργήσει για τις επιχειρήσεις, έχουν αποτρέψει ένα domino effect κινήσεων εξόδου σε όλη την Ευρώπη, καθώς έχει βοηθήσει τους ανθρώπους να αναγνωρίσουν την ΕΕ ως πολλαπλασιαστή ισχύος σε ένα όλο και πιο εχθρικό διεθνές περιβάλλον.

Αλλά εάν το λαϊκιστικό ρεύμα έχει υποχωρήσει σε πολλά μέρη της ηπείρου και πρόσφατες δημοσκοπήσεις έδειξαν αύξηση στην δημοτικότητα της ΕΕ, δεν είναι καιρός για υπερηφάνεια. Οι φίλοι της Ευρώπης πρέπει να αναγνωρίσουν ότι τα προβλήματα της ΕΕ έχουν οδηγήσει στο να ψηφιστεί το Brexit. Η κακή διαχείριση της κρίσης της ευρωζώνης, η αποτυχία των κρατών-μελών να αντιμετωπίσουν με επιτυχία τις προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές, και τα μακροχρόνια προβλήματα της ΕΕ με τη νομιμότητα και την δημοκρατική εκπροσώπηση, ήταν όλα βασικά χαρακτηριστικά της εκστρατείας υπέρ της εξόδου από την ΕΕ.

Το Brexit θα πρέπει να χρησιμεύσει ως προειδοποίηση σε όλους μας σχετικά με το τι συμβαίνει όταν απλοί άνθρωποι βλέπουν την ΕΕ απόμακρη, χωρίς να λογοδοτεί και εκτός επαφής. Οι ίδιες πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις που προκαλούν τις βαθιές πολιτικές διαιρέσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο, εξακολουθούν να αποτελούν απειλή για μεγάλο μέρος της Ευρώπης. Η πραγματική δοκιμασία για την ΕΕ θα έρθει όταν εμφανιστεί η επόμενη κρίση, καθώς θα έρθει, και οι εθνικές κυβερνήσεις θα χρησιμοποιήσουν ξανά την Ένωση ως αποδιοπομπαίο τράγο για πολλές δικές τους αποτυχίες. Πολύ συχνά, οι επικεφαλής των κρατών ή των κυβερνήσεων δεν ελέγχουν τις αποφάσεις που λαμβάνουν συλλογικά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Η ΕΕ χρειάζεται να αλλάξει και να εργαστεί από τη βάση προς τα πάνω, εκπροσωπώντας τους πολίτες καλύτερα για να υπερασπιστούν μια Ευρώπη στην οποία οι επόμενες γενιές μπορούν να ευδοκιμήσουν στο νέο κόσμο που θα κατοικήσουν. Από την άποψη αυτή, η Διάσκεψη για το μέλλον της Ευρώπης, που πρόκειται να ξεκινήσει στις 9 Μαΐου, δεν θα πρέπει να υποβαθμίζεται ως μια άσκηση για και από την “φούσκα της ΕΕ”. Οι φωνές των πολιτών και της αστικής κοινωνίας πρέπει να ακουστούν, καθαρά και δυνατά, αλλιώς θα αρχίσουν να ζητούν από τις εθνικές τους κυβερνήσεις να “πάρουν πίσω τον έλεγχο”.

Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://www.ceps.eu/the-other-side-of-the-brexit-coin/